Ìpìlẹ̀ glaze
Ohun tí a fi ń ṣe glaze, bí kiln ṣe ń sọ ọ́ di gíláàsì, àti gbogbo ọ̀rọ̀ tí ẹ ó bá pàdé lórí ìlànà, lórí àpò tàbí lórí àtẹ cone, pẹ̀lú àlàyé.
Kí ni glaze
Glaze (ìdán amọ̀) jẹ́ ìpele gíláàsì tínrín tí a so mọ́ ìkòkò. Glazy, ibi ìpamọ́ ìlànà glaze tí ó ṣí sílẹ̀ fún gbogbo ènìyàn, pè é ní "ìlànà gíláàsì tí a ṣe láti yọ́ kí ó sì so mọ́ amọ̀ ní àwọn ìwọ̀n ooru kan". A máa ń fi sí i bí ìpele ìyẹ̀fun, ó sì máa ń yọ́ nínú kiln (iná ìsun amọ̀) di ìpele bí gíláàsì tí ó dí amọ̀ pa, kí ìkòkò má baà tètè jò, ní àbàwọ́n tàbí gbó. Ní òkè ìsun, ohun tí ó yọ́ tún máa ń bá amọ̀ ṣiṣẹ́, ó sì sábà máa ń dá ìpele kan sí àárín wọn tí ó so glaze mọ́ ọn dáadáa. Lórí earthenware, glaze máa ń jókòó lókè bí ìpele tirẹ̀; lórí stoneware, ó máa ń yọ́ wọ inú amọ̀.
Ìlànà máa ń ka àwọn ohun èlò, bí feldspar, whiting àti kaolin. Nínú kiln, apá kan ọ̀kọ̀ọ̀kan máa ń jáde bí gáàsì (omi tàbí carbon dioxide), èyí tí ó kù sì máa ń di oxide: àdàpọ̀ èròjà kan pẹ̀lú oxygen, bí silica (SiO₂) tàbí calcium oxide (CaO). Oxide ni a fi ṣe gíláàsì tí a ti sun, nítorí náà àwọn amọ̀kòkò máa ń fi wọ́n ṣàpèjúwe glaze. Oxide kọ̀ọ̀kan máa ń ṣe ọ̀kan nínú iṣẹ́ mẹ́ta.
- Silica (SiO₂) ni olùdá gíláàsì (glass former): òun ló ń kọ́ gíláàsì. Silica tí kò ní àdàlù máa ń yọ́ ju 1700 °C (3100 °F) lọ, ó gbóná ju kiln iṣẹ́ amọ̀ lọ fíìfíì, glaze tí silica rẹ̀ pọ̀ sì sábà máa ń pẹ́ jù.
- Flux (ohun tí ń yọ́ ọ) máa ń mú ìwọ̀n ooru tí ó fi ń yọ́ sọ̀kalẹ̀ dé èyí tí kiln lè dé. Alkali, tí a kọ ní R₂O, ni oxide sodium, potassium àti lithium (Na₂O, K₂O, Li₂O); wọ́n ń ṣiṣẹ́ láti cone 06 lọ títí dé ìsun àárín àti ìsun gíga. Alkaline earth, tí a kọ ní RO, ni oxide calcium, magnesium, barium àti strontium (CaO, MgO, BaO, SrO), a sì ka zinc oxide (ZnO) mọ́ wọn; wọ́n ń ṣiṣẹ́ jù láti cone 5 dé cone 10. R dúró fún irin èyíkéyìí nínú ìdílé náà.
- Alumina (Al₂O₃) ni amúdúró (stabilizer). Ó máa ń mú ohun tí ó yọ́ le kí ó lè dúró lórí ògiri tí ó nàró, ó sì ń fi líle àti ìpẹ́ kún un. Ìkìlọ̀ Glazy: tí alumina bá kéré jù "glaze yín lè ṣàn; tí ó bá pọ̀ jù, ó lè mú ohun tí ó yọ́ le di matte". Alumina máa ń wá jù lọ láti inú amọ̀ àti feldspar.
Boron (B₂O₃) máa ń da ààlà náà rú. Àwọn onímọ̀ kẹ́míkà kà á sí olùdá gíláàsì, ṣùgbọ́n ní ìwọ̀n ooru ilé iṣẹ́ amọ̀ ó ń ṣiṣẹ́ bí flux, àwọn amọ̀kòkò sì ń lò ó bẹ́ẹ̀. Ó ṣe pàtàkì gan-an ní cone 5–6, a kò sì nílò rẹ̀ ní ìsun gíga. (Cone, ọ̀nà tí àwọn amọ̀kòkò fi ń dárúkọ ìsun, ni a ṣàlàyé nísàlẹ̀.)
Ọ̀nà kan láti rántí rẹ̀: silica ni gíláàsì, flux ń jẹ́ kí ó yọ́ ní ìwọ̀n ooru tí kiln yín lè dé, alumina sì ń mú un nípọn kí ó dúró sí ibi tí ẹ fi sí.
Amọ̀, ìbora àti ìsun méjèèjì
Irú amọ̀
Amọ̀ ara (clay body) ni amọ̀ tí a fi ṣe ìkòkò. Irú pàtàkì mẹ́ta ló wà.
- Earthenware: amọ̀ ìsun kékeré, ní nǹkan bí cone 06–02, tí ó máa ń ní ihò wíwọ́n. Ó sábà máa ń pupa tàbí ní àwọ̀ ìyẹ̀pẹ̀, ó sì nílò glaze kí ó lè gba omi dúró.
- Stoneware: amọ̀ ìsun àárín sí ìsun gíga, ní nǹkan bí cone 5–10, tí ó máa ń di vitreous tàbí tí ó fẹ́rẹ̀ẹ́ di bẹ́ẹ̀.
- Porcelain: amọ̀ funfun ìsun gíga tí kaolin pọ̀ nínú rẹ̀, tí ìmọ́lẹ̀ sábà máa ń kọjá díẹ̀.
Vitreous túmọ̀ sí bí gíláàsì àti láìní ihò wíwọ́n; vitrification ni amọ̀ tí ń di bẹ́ẹ̀ bí a ti ń sun ún. Àwọn amọ̀kòkò UK sábà máa ń fi ìwọ̀n ooru pààlà dípò: a máa ń sun stoneware ju 1200 °C (2192 °F) lọ, earthenware sì kéré sí i. Ìsun àárín, cone 5–6, bọ́ sí ẹ̀gbẹ́ méjèèjì ààlà yẹn díẹ̀.
Ìbora àti gbígbẹ
Slip jẹ́ amọ̀ tí ó léfòó nínú omi, fún dídà sínú mọ́ọ̀dù, sísopọ̀ tàbí ọ̀ṣọ́. Engobe jẹ́ ìbora bí slip, tí ó sábà ní àwọ̀, pẹ̀lú àwọn ohun èlò tí kì í ṣe amọ̀ tí ó pọ̀ jù. Underglaze jẹ́ slip olóṣọ̀ tàbí ọ̀ṣọ́ oxide, tí a sábà máa ń fi glaze tí ó mọ́ kedere bò.
Ohun tí a kò tíì sun ni greenware (àwọn orísun kò fohùn ṣọ̀kan lórí bóyá ọ̀rọ̀ náà kan gbogbo ohun tí a kò tíì sun tàbí èyí tí ó ti gbẹ nìkan). Bí ó ti ń gbẹ, ó máa ń di leather-hard, ó le ṣùgbọ́n ó ṣì tutù díẹ̀, ìgbà fún gígé ìsàlẹ̀ àti fífi ọwọ́ sí i; lẹ́yìn náà bone dry, láìsí omi kankan mọ́, ó rọrùn láti fọ́ gan-an, ó sì ṣetán fún ìsun.
Ìsun méjèèjì
Ìsun àkọ́kọ́, tí ooru rẹ̀ kéré, ni bisque (ìsun àkọ́kọ́; UK: biscuit), ó sábà máa ń jẹ́ cone 08–04 (06–04 jù lọ), ní nǹkan bí 942–1063 °C (1728–1945 °F). Ó máa ń fi ohun tí a sun sílẹ̀ ní líle ṣùgbọ́n pẹ̀lú ihò wíwọ́n. Digitalfire, ojú-ìwé ìtọ́kasí glaze kan, dámọ̀ràn pé ihò wíwọ́n sábà máa ń ju 15% lọ, kí bisque lè fa omi jáde nínú glaze bí a ti ń fi sí i. Bisque rírọ̀ (cone 08–06) ní ihò wíwọ́n jù; bisque líle (sábà cone 04) lágbára jù ṣùgbọ́n kì í tètè gba glaze.
| Bisque | Ohun tí ó ń ṣẹlẹ̀ |
|---|---|
| A kò sun ún tó, ó ń fa omi púpọ̀ | Glaze máa ń nípọn jù, lẹ́yìn náà ó máa ń sán, ó sì máa ń ká jọ (crawling) |
| A sun ún jù, ó le koko | Rírì bọ inú glaze àti gbígbẹ máa ń pẹ́ jù |
| A sun ún gbóná jù, tàbí a dá a dúró pẹ́ jù ní òkè | Gáàsì púpọ̀ jù máa ń jóná nísinsìnyí, nítorí náà èyí tí ó kéré máa ń ru gba inú glaze kọjá lẹ́yìn náà |
Potclays, olùpèsè kan ní UK, ṣàpèjúwe ìsun biscuit dé nǹkan bí 1000 °C (1832 °F), ní nǹkan bí cone 06. Bí a ti ka àwọn orísun wọ̀nyí papọ̀, a dámọ̀ràn cone 06–04 fún bisque àkọ́kọ́: 998–1063 °C (1828–1945 °F) ní ìwọ̀n ìyára àárín Orton.
Ìsun glaze (glaze firing; àwọn amọ̀kòkò Britain lè pè é ní ìsun glost) máa ń yọ́ glaze, fún stoneware ó sì tún máa ń mú amọ̀ dàgbà. Ìsun ẹ̀ẹ̀kan (once-firing) máa ń fi glaze sí ohun tí a kò tíì sun, a sì sun ún lẹ́ẹ̀kan ṣoṣo. Digitalfire ròyìn ọ̀ràn kan nínú iṣẹ́ ọ̀pọ̀ níbi tí glaze tí a fi sí ohun tí a kò tíì sun ti ká jọ ní ẹnu ìkòkò títí tí ìsun bisque fi wò ó sàn, nítorí náà ẹ bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìsun méjì. Sísun nínú kiln tí kò díjú fúnni ní ètò fún méjèèjì.
Cone àti heatwork
Àwọn amọ̀kòkò máa ń fi cone dárúkọ ìsun: pyramid amọ̀ tínrín tí ó máa ń tẹ̀ nígbà tí ó bá ti gba ooru ìwọ̀n kan. Orton, tí ó ń ṣe wọ́n, sọ ọ́ báyìí: "Cone kì í wọn ìwọ̀n ooru nìkan. Wọ́n ń wọn heatwork, àbájáde àkókò àti ìwọ̀n ooru papọ̀."
Heatwork (iṣẹ́ ooru) ni ìdí rẹ̀: glaze, amọ̀ àti cone gbogbo wọn ń dáhùn sí bí wọ́n ṣe pẹ́ tó nínú ooru àti bí ooru ṣe pọ̀ tó. Ìsun tí ó lọ́ra máa ń tẹ cone ní ìwọ̀n ooru tí ó kéré, èyí tí ó yára ní èyí tí ó ga. Àtẹ Orton fi hàn pé cone 6 ń tẹ̀ ní 1185 °C (2165 °F) nígbà tí ìsun bá parí ní gígun 15 °C (27 °F) ní wákàtí kan, ní 1222 °C (2232 °F) ní 60 °C (108 °F) ní wákàtí kan, àti ní 1243 °C (2269 °F) ní 150 °C (270 °F) ní wákàtí kan, ìwọ̀n ìyára tí a wọ̀n ní 100 °C (180 °F) tí ó kẹ́yìn. Cone ti parí nígbà tí orí rẹ̀ bá ti tẹ̀ dé 90°, èyí tí Orton pè ní ipò aago 5.
Nọ́ńbà cone bẹ̀rẹ̀ láti 022 dé 42. Òdo níwájú ń fi ẹgbẹ́ tí ó tutù jù hàn, níbi tí nọ́ńbà tí ó tóbi jù ti tutù jù: cone 06 tutù ju cone 04 lọ, cone 01 sì tutù ju cone 1 lọ.
| Ìpele | Cone | °F | °C | Ìlò rẹ̀ |
|---|---|---|---|---|
| Ìsun kékeré | 06–04 | 1,828–1,945 | 998–1,063 | Glaze earthenware; bisque |
| Ìsun àárín | 5–6 | 2,167–2,232 | 1,186–1,222 | Stoneware àti porcelain |
| Ìsun gíga | 9–10 | 2,300–2,345 | 1,260–1,285 | Stoneware àti porcelain |
Ẹ dárúkọ ìsun yín, kí ẹ sì ṣe ètò rẹ̀, pẹ̀lú cone, kí ẹ sì ka ìwọ̀n ooru sí ìfojúdíwọ̀n. Cone ẹlẹ́rìí (witness cone) lórí àjà láàárín àwọn ìkòkò, tàbí àkójọ cone (cone pack) mẹ́ta (cone ìtọ́sọ́nà, ìsun àti ààbò), máa ń fi heatwork tí àwọn ìkòkò yín gbà ní tòótọ́ hàn.
Ìwọ̀n ooru tí a tẹ̀ jáde yàtọ̀ síra. Glazy fúnni ní ìsun gíga, cone 9–11, ní nǹkan bí 1280–1310 °C (2336–2390 °F), èyí tí ó bá ọ̀wọ́n ìyára Orton mu, Digitalfire sì ròyìn pé ọ̀pọ̀ kiln máa ń dé cone 6 ní nǹkan bí 1204 °C (2200 °F). Ìmọ̀ràn wa: ẹ lo nọ́ńbà ìyára àárín Orton, bí ìtọ́sọ́nà yìí ti ṣe, ẹ ṣe ètò pẹ̀lú cone, kí cone ẹlẹ́rìí sì parí ọ̀rọ̀ náà.
Ní ìta North America, àwọn olùpèsè sábà máa ń fúnni ní °C dípò cone. Hermann Seger ló ṣe cone òde-òní, tí a kọ́kọ́ lò ní Berlin ní 1886, UK sì ti ní cone Staffordshire tirẹ̀; kò yẹ kí a rò pé nọ́ńbà wọn bá ti Orton mu, a kò sì rí àtẹ kankan láti yí wọn padà. Sísun nínú kiln tí kò díjú ṣàlàyé cone ní kíkún.
Láti ìlànà dé unity formula
Ìlànà batch (batch recipe) máa ń ka àwọn ohun èlò ní ìwúwo, tí a sábà ṣe kí ìpìlẹ̀ dọ́gba 100. Àfikún (additives: ohun àwọ̀, opacifier àti ohun tí ń mú un léfòó) máa ń lọ lórí 100 náà, ní ìdá-ọgọ́rùn-ún ìpìlẹ̀ lọ́pọ̀ ìgbà. Láti rí ohun tí glaze jẹ́, àwọn amọ̀kòkò máa ń yí ìlànà padà sí UMF (unity molecular formula) (tàbí Seger formula, lẹ́yìn Hermann Seger, ẹni tí ó kọ́kọ́ lo ìtò ọ̀wọ́n mẹ́ta rẹ̀).
| Ìgbésẹ̀ | Ohun tí ó ń ṣẹlẹ̀ | Nínú àpẹẹrẹ |
|---|---|---|
| 1. Ìlànà batch | Ohun èlò ní ìwúwo, tí a ṣe dé 100 | Feldspar 40%, pẹ̀lú àwọn mìíràn |
| 2. Ìtúpalẹ̀ oxide | Bí àmì oúnjẹ lórí agolo: a ṣe àròpọ̀ oxide ohun èlò kọ̀ọ̀kan ní ìdá-ọgọ́rùn-ún ìwúwo, a sì yọ gáàsì kúrò | Feldspar náà jẹ́ silica 64.8%, nítorí náà 40% rẹ̀ mú SiO₂ 25.9% wá. Glaze tí a sun jẹ́ SiO₂ 67.4%, Al₂O₃ 12.6%, K₂O 7.5%, CaO 12.5% |
| 3. Mole | Ìwúwo di mole, iye molecule, nítorí pé "Gram lè ṣini lọ́nà nítorí pé àwọn oxide kan wúwo ju àwọn mìíràn lọ" | SiO₂ 60.1 g jẹ́ mole kan, nítorí náà 67.4 g jẹ́ nǹkan bí mole 1.12 |
| 4. Unity | A pín gbogbo rẹ̀ sí àròpọ̀ flux, kí flux lè dọ́gba 1 | Flux jẹ́ 0.303 lápapọ̀; pípín fúnni ní K₂O 0.26, CaO 0.74, Al₂O₃ 0.41, SiO₂ 3.70 |
Ojú-ìwé ìlànà Glazecalc máa ń ṣe ìgbésẹ̀ mẹ́rẹ̀ẹ̀rin bí ẹ ti ń tẹ̀ ẹ́, ó sì ń fi èsì hàn ní ọ̀wọ́n mẹ́ta: flux (R₂O àti RO) tí ó dọ́gba 1; amúdúró (R₂O₃: alumina, tí a sábà máa ń fi boron sí ibí); àti olùdá gíláàsì (RO₂: silica). "Unification jẹ́ irinṣẹ́ ìwọ̀n lásán," Glazy sọ: ìlànà méjì tí a fi ohun èlò tí ó yàtọ̀ ṣe ṣùgbọ́n tí wọ́n ní unity formula kan náà "máa ń hùwà bákan náà ní àìfẹ́rẹ̀ẹ́ yàtọ̀ lẹ́yìn ìsun". Nítorí náà 1 náà jẹ́ òṣùwọ̀n tí gbogbo wọn ń pín, kì í ṣe iye tí ẹ ó wọ̀n. Digitalfire fi kún un pé ọ̀nà náà "kò ṣiṣẹ́ dáadáa tó ní ìwọ̀n ooru tí ó kéré", níbi tí boron kì í ti í ṣe flux lásán, àti pé unity formula jẹ́ "fún ìfiwéra, ó sì dára jù láti wò ó nínú àyíká rẹ̀". Fi wé (Compare) máa ń to formula ìlànà méjì sí ẹ̀gbẹ́ ara wọn, oxide sí oxide.
Ìpín silica sí alumina
Nọ́ńbà kan ṣoṣo tí ó wúlò jù ni ìpín silica sí alumina (silica to alumina ratio): silica tí a pín sí alumina. Nínú àpẹẹrẹ, 3.70 ÷ 0.41 jẹ́ nǹkan bí 9.
| Ìpín | Bí Glazy ṣe kà á |
|---|---|
| Nǹkan bí 9 | Ń tọ́ka sí ohun tí ó yọ́ tí ó ń dán, tí ooru bá tó |
| 5–7 | Ó wọ́pọ̀ ní ọ̀pọ̀ glaze stoneware tí ó dúró ṣinṣin |
| 3–5 | Ó lè jẹ́ matte tàbí kí a má sun ún tó |
Ìpín 5–7 nìkan kò sọ tẹ́lẹ̀ pé yóò dán tàbí pé yóò jẹ́ matte: flux, boron àti cone gbogbo wọn ń yí ààlà náà padà. Glazy fúnni ní ìwọ̀ntúnwọ̀nsì flux tí ó wọ́pọ̀ fún glaze tí ó dúró ṣinṣin ní 0.2 R₂O pẹ̀lú 0.8 RO, títí dé 0.3 R₂O pẹ̀lú 0.7 RO. Alkali tí ó pọ̀ sí i máa ń mú ohun tí ó yọ́ ṣàn sí i, ó sì ń gbé ìfẹ̀ rẹ̀ sókè, àti bẹ́ẹ̀ ewu crazing.
Loss on ignition
LOI (loss on ignition) ni ìwúwo tí ohun èlò kan pàdánù nínú kiln bí omi, carbon dioxide, ohun alààyè tàbí sulfur ti ń jáde bí gáàsì. Glaze tí a ti sun kò ní ìkankan nínú rẹ̀, nítorí náà unity formula kò kà á.
| Ohun èlò | LOI tí ó wọ́pọ̀ |
|---|---|
| Whiting (calcium carbonate), dolomite | Ju 40% lọ, carbon dioxide jù lọ: calcium carbonate 100 g máa ń tú nǹkan bí 45 g jáde |
| Lithium carbonate | Nǹkan bí 60% |
| Barium carbonate, Gerstley Borate | Ju 20% lọ |
| Kaolin | Nǹkan bí 12%, omi tí ó so mọ́ crystal rẹ̀ jù lọ |
| Feldspar | Kò tó 1% |
Gáàsì tí ó jáde lẹ́yìn tí glaze bá bẹ̀rẹ̀ sí í yọ́ gbọ́dọ̀ ru gba inú rẹ̀ kọjá, ó sì ń fa, nínú ọ̀rọ̀ Digitalfire, "ìfófó, ìwú, ihò wíwọ́n, crawling". Talc máa ń tú gáàsì jáde títí dé nǹkan bí 899 °C (1650 °F). Frit, ohun èlò calcined (tí a ti sun tẹ́lẹ̀ láti lé gáàsì wọn jáde) àti àyípadà sí ìsun gbogbo wọn ń ṣèrànwọ́.
Àwọn ìwé àtijọ́ máa ń ṣe ìṣirò yìí pẹ̀lú ọwọ́, pẹ̀lú molecular weight (ìwúwo mole kan ohun èlò tàbí oxide) àti equivalent weight (ìwúwo ohun èlò tí ó ń pèsè mole kan oxide kan). Nípa ìṣirò wa, nǹkan bí whiting 100 g ń pèsè mole kan, 56 g, ti calcium oxide. Ẹ̀rọ ìṣirò ń ṣe méjèèjì.
Frit àti ohun èlò
Frit
Frit jẹ́ gíláàsì tí a ṣe ní ilé iṣẹ́: a yọ́ àwọn òkúta, a fi omi pa á lójijì, a sì lọ̀ ọ́. Ṣíṣe frit máa ń mú kí ohun èlò tí ń yọ́ nínú omi, bí borax, má yọ́ mọ́, ó ń ti oxide olóró bí òjé (lead, Pb) àti barium mọ́ inú gíláàsì tí ó dúró ṣinṣin, ó ń fúnni ní ohun èlò tí ó dọ́gba ju òkúta àdáyébá lọ, ó sì ń lé gáàsì jáde, nítorí náà glaze tí a fi frit ṣe "ní àbùkù tí ó kéré púpọ̀ jù" (Digitalfire). Frit tún máa ń tètè yọ́: frit soda ń ṣiṣẹ́ ní cone 06, nígbà tí feldspar "ṣẹ̀ṣẹ̀ ń bẹ̀rẹ̀ sí í rọ̀ ní cone 6". Owó wọn pọ̀ jù, wọ́n nílò amọ̀ kí wọ́n lè léfòó (àpẹẹrẹ Digitalfire ni frit 85% pẹ̀lú amọ̀ 15%), wọ́n sì jẹ́ "aláìyọ́ nínú omi ní ẹ̀kọ́, ṣùgbọ́n ní ìṣe, wọn kì í ṣe bẹ́ẹ̀".
Frit North America máa ń jẹ́ orúkọ olùṣe àti nọ́ńbà: Ferro Frit 3134 (Ferro ni Vibrantz báyìí) wà nínú nǹkan bí 22% ìlànà gbangba Glazy. Ìlànà UK sábà máa ń dárúkọ frit gbogbogbò, bí standard borax frit.
Àwọn ohun èlò tí ó wọ́pọ̀
| Ohun èlò (orúkọ mìíràn) | Ó ń pèsè | Àkíyèsí |
|---|---|---|
| Silica (flint, quartz) | SiO₂ | Ẹ lo 325 mesh, èyí tí a lọ̀ kúnná gan-an, nínú glaze |
| Kaolin (UK: china clay; Australia: Eckalite) | Al₂O₃, SiO₂ | Orísun alumina pàtàkì; ó tún ń mú glaze léfòó |
| Ball clay | Al₂O₃, SiO₂ | Ó rọ̀ ju kaolin lọ, pẹ̀lú irin àti ohun alààyè tí ó pọ̀ jù |
| Potash feldspar, soda feldspar, nepheline syenite | K₂O, Na₂O, Al₂O₃, SiO₂ | Flux pẹ̀lú alumina àti silica tiwọn. Nepheline syenite jẹ́ flux líle fún ìsun kékeré àti àárín. "Feldspar" lásán nínú ìlànà àtijọ́ lè túmọ̀ sí èyíkéyìí nínú wọn |
| Whiting (calcium carbonate) | CaO | Flux calcium pàtàkì; ó ń tú carbon dioxide jáde |
| Wollastonite | CaO, SiO₂ | Calcium láìsí carbon dioxide |
| Dolomite, talc | MgO, pẹ̀lú CaO tàbí SiO₂ | Ojú matte tí ó dán bí sílíìkì; ìfẹ̀ tí ó kéré |
| Zinc oxide | ZnO | Dídán àti crystal; tí ó bá pọ̀ jù, ó lè fa crawling |
| Boron frits, Gerstley Borate, colemanite | B₂O₃ | Ó ṣe pàtàkì láti cone 06 dé cone 6; frit "dọ́gba jù, wọn kò sì yọ́ nínú omi tó borate àdáyébá" |
| Lithium carbonate | Li₂O | Flux ìfẹ̀ kékeré; owó rẹ̀ pọ̀, nítorí náà a ń lò ó níwọ̀nba |
| Strontium carbonate | SrO | Ìrọ́pò barium tí májèlé rẹ̀ kéré jù |
| Barium carbonate | BaO | Olóró ní ìrísí àdáyébá rẹ̀; glaze tí barium rẹ̀ pọ̀ lè ní ìṣàn irin jáde (leaching) |
| Bentonite | Ìléfòó | Amọ̀ tí ó kúnná gan-an, sábà 1–3%, láti dènà dídì sísàlẹ̀ |
Ìyẹ̀fun kíkúnná ni àwọn ohun èlò glaze. Eruku silica máa ń ba ẹ̀dọ̀fóró jẹ́ láìfi àmì hàn ní àkọ́kọ́, àwọn ohun èlò kan, bí barium carbonate àti lithium carbonate, sì jẹ́ májèlé tí a bá gbé wọn mì. Ẹ máa fi ìrọ̀rùn mú ìyẹ̀fun, ẹ máa fi omi nu ìdọ̀tí, kí ẹ sì wọ respirator (ìbòjú èémí) tí ó bá yín mu nígbà tí ẹ bá ń ṣiṣẹ́ ní gbígbẹ. Pípò láìléwu àti afẹ́fẹ́ tó mọ́ àti Ẹ má ṣe fi májèlé pa ìdílé yín ṣàlàyé bí a ti ń ṣe é.
Orúkọ ní agbègbè
- Kaolin ni china clay ní UK; àwọn olùpèsè Australia ń tà á bí Eckalite.
- Flint jẹ́ orúkọ UK àtijọ́ fún silica. Àwọn olùpèsè UK ṣì ń ta calcined flint bí ọjà tirẹ̀, nítorí náà "flint" nínú ìlànà Britain ṣeé ṣe kí ó túmọ̀ sí calcined flint, àti nínú ti America, quartz tí a lọ̀. A ń ta méjèèjì bí orísun silica; ẹ ṣàyẹ̀wò ìtúpalẹ̀ rẹ̀.
- China stone àti Cornish stone (Cornwall stone) jẹ́ ohun èlò kan náà, tí ó tan mọ́ feldspar.
- Whiting ni calcium carbonate; àwọn olùpèsè Germany ń pè é ní Kreide (chalk).
Ẹ fi oxide tí ohun èlò ń pèsè dá a lẹ́jọ́, kì í ṣe orúkọ rẹ̀. Bẹ́ẹ̀ ni Glazecalc ṣe ń ṣiṣẹ́: ẹ lè tẹ ìtúpalẹ̀ olùpèsè yín sí ojú-ìwé Ohun èlò, àti Gbìyànjú ohun èlò òde òní kí ẹ sì fi wé, Dábàá ìwọ̀n kí ẹ sì fi wé àti Bá a mu pẹ̀lú ohun tí mo ní gbogbo wọn ń bá oxide tí a sun mu, kì í ṣe orúkọ.
Ohun èlò náà ń yí padà. Custer feldspar dópin ní 2023. Ibi ìwakùsà Gerstley Borate àkọ́kọ́ ti pa ní nǹkan bí 1999–2000; Laguna ṣì ń ta ọjà kan ní orúkọ yẹn, Gillespie Borate sì ni ìrọ́pò pàtàkì. Àwọn orísun kò fohùn ṣọ̀kan lórí bóyá Gillespie rọ́pò Gerstley Borate ní ìwọ̀n kan náà (olùṣe rẹ̀ àti Potclays sọ pé bẹ́ẹ̀ni, Digitalfire àti àwọn mìíràn sọ pé rárá), nítorí náà ẹ fi méjèèjì wé ara wọn nínú Glazecalc, lẹ́yìn náà ẹ dán batch kékeré wò.
Ohun àwọ̀ àti opacifier
Ohun àwọ̀ (colorant) jẹ́ oxide tàbí carbonate irin tí ó ń fún glaze ní àwọ̀; stain jẹ́ ohun àwọ̀ tí a ṣe ní ilé iṣẹ́, tí ó dúró ṣinṣin tí ó sì dọ́gba ju oxide àdáyébá lọ. Ohun àwọ̀ sábà máa ń kéré sí 5% ìpìlẹ̀, ọ̀pọ̀ kéré sí 1%, carbonate sì ní nǹkan bí ìdajì agbára oxide tí ó bá a mu.
| Ohun àwọ̀ | Iye ìbẹ̀rẹ̀ tí ó wọ́pọ̀ | Àwọ̀ àti àkíyèsí |
|---|---|---|
| Cobalt | 0.1–2% (àwọn orísun kò fohùn ṣọ̀kan) | Búlù, ó sì lágbára gan-an; ó ń fà sí elése àlùkò nígbà tí ìpìlẹ̀ bá ní magnesium |
| Iron | 0.5–10% | Àwọ̀ ilẹ̀, àwọ̀ ìyẹ̀pẹ̀ àti pupa ní oxidation; ní reduction, ½–2% ń fúnni ní celadon, 5–6% sì ń fúnni ní tenmoku. Flux ni, nítorí náà púpọ̀ rẹ̀ ń mú glaze ṣàn |
| Copper | 1–3% | Ewé tàbí turquoise ní oxidation, pupa ní reduction. Ó lè mú kí irin ṣàn jáde (leach) láti inú glaze |
| Chrome | Kò tó 0.5% dé 2% (àwọn orísun kò fohùn ṣọ̀kan) | Ewé; àwọ̀ ilẹ̀ tí ìpìlẹ̀ bá ní zinc, píńkì pẹ̀lú tin |
| Manganese | 2–10% | Àwọ̀ ilẹ̀ àti elése àlùkò |
| Rutile | Nǹkan bí 2–5% | Àwọ̀ oníkùùkù, tí ó ní oríṣiríṣi; ó máa ń ní kókó tàbí jẹ́ matte ju nǹkan bí 5% lọ |
| Commercial stains | 2–12% | 2–4% fún àwọ̀ fẹ́ẹ́rẹ́, 5–8% fún àwọ̀ àárín, 10–12% fún àwọ̀ líle |
Iye cobalt àti chrome jẹ́ ohun àríyànjiyàn ní tòótọ́. Glazy sọ pé cobalt 0.1% tó fún búlù; Glendale Community College fúnni ní ½–2% tàbí ½–3% gẹ́gẹ́ bí atmosphere ṣe rí; Birdie Boone, nínú Pottery Making Illustrated, sọ pé 3% tàbí kí ó kéré sí i. Fún chrome, Boone sọ pé kò tó 0.5%, Glendale sì sọ 2–3%. Ọ̀nà tí kò léwu ni láti bẹ̀rẹ̀ ní kékeré, kí ẹ sì ṣe line blend: ìlà test tile (táílì ìdánwò) tí ó ń gbé èròjà kan láti díẹ̀ dé púpọ̀ ní ìgbésẹ̀-ìgbésẹ̀.
Glaze ìpìlẹ̀ máa ń yí àwọ̀ padà. Ìpìlẹ̀ tí ó ń dán tí ó sì mọ́ kedere ń fúnni ní àwọ̀ tí ó tàn jù; ìpìlẹ̀ satin àti matte, tí alumina wọn sábà máa ń pọ̀ jù, ń mú un dákẹ́. Magnesium ń ti cobalt sí elése àlùkò, zinc ń sọ chrome di àwọ̀ ilẹ̀, chrome pẹ̀lú tin sì ń fúnni ní píńkì.
Opacifier
Opacifier máa ń mú glaze dínà ìmọ́lẹ̀ (opaque), kí ó bo amọ̀ mọ́lẹ̀; glaze tí ó mọ́ kedere (transparent) máa ń jẹ́ kí ó hàn.
| Opacifier | Iye tí ó wọ́pọ̀ | Àkíyèsí |
|---|---|---|
| Zircon (Zircopax, Superpax, Ultrox, Zircosil) | 8–12% fún dídínà ìmọ́lẹ̀ pátápátá | Èyí tí owó rẹ̀ kéré jù; àwọn orúkọ ọjà náà jẹ́ ohun èlò kan náà tí a lọ̀ sí ìwọ̀n ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ |
| Tin oxide | Nǹkan bí 5–7% (ìfojúdíwọ̀n wa) | Owó rẹ̀ pọ̀; kì í dínà ìmọ́lẹ̀ dáadáa ní reduction |
| Titanium dioxide | Ju 2% lọ | Ìdínà ìmọ́lẹ̀ bí sílíìkì tí ìmọ́lẹ̀ ṣì ń kọjá díẹ̀; ní 10% tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ, ojú matte oníkókó pẹ̀lú crystal tí ó hàn |
Ìbámu glaze àti àbùkù
Amọ̀ àti glaze méjèèjì ń fẹ̀ bí wọ́n ti ń gbóná, wọ́n sì ń sún kì bí wọ́n ti ń tutù, ọ̀kọ̀ọ̀kan ní ìwọ̀n tirẹ̀: ìfẹ̀ ooru rẹ̀ (thermal expansion). Ìbámu glaze (glaze fit) ni bí méjèèjì ṣe bá ara wọn mu tó. Ìbámu tí ó dára máa ń fi glaze sílẹ̀ ní fífún díẹ̀ láti ọwọ́ amọ̀; Digitalfire sọ pé fífún díẹ̀ ń mú ohun tí a sun lágbára, nígbà tí èyí tí ó pọ̀ jù lè sọ ọ́ di aláìlera, kí ó tilẹ̀ fọ́ ọ.
Crazing àti shivering
Crazing (ìfọ́ wẹ́wẹ́) jẹ́ àwọ̀n ìsán tínrín. Ìfẹ̀ glaze ga ju ti amọ̀ lọ, nítorí náà nígbà títutù ó ń sún kì jù, a ń fà á, ó sì ń sán, sábà nítorí sodium àti potassium tí ó pọ̀ jù (Na₂O, K₂O). Ó tún lè farahàn lẹ́yìn náà, nígbà ìlò, lẹ́yìn títutù lójijì léraléra bí kíkàn mọ́ omi tútù. Nígbà tí a bá fẹ́ ẹ, bí nínú raku, a ń pè é ní crackle. Digitalfire sọ pé "95% ìgbà, ojútùú ni láti ṣàtúnṣe ìfẹ̀ ooru glaze"; títutù lọ́ra kàn ń dá crazing dúró fún ìgbà díẹ̀ ni. Ìdánwò rẹ̀: ẹ mú ohun tí a sun gbóná dé nǹkan bí 149 °C (300 °F), ẹ rì í bọ omi yìnyín, kí ẹ sì fi kálàmù felt pa á lára láti fi ìsán hàn.
Àwọn orísun yàtọ̀ lórí àtúnṣe àkọ́kọ́. Glazy dámọ̀ràn fífi silica tàbí alumina kún un; Digitalfire dáhùn pé silica àfikún "kàn ń fomi la KNaO ni" (sodium àti potassium); Linda Bloomfield ń fi boron kún un tàbí kí ó dín feldspar kù, ohun èlò kan lẹ́ẹ̀kan. Ìmọ̀ràn wa: nínú ẹ̀rọ ìṣirò ìlànà, ẹ fi flux tí ìfẹ̀ wọn kéré (boron, lithium, magnesium, calcium) rọ́pò díẹ̀ nínú sodium àti potassium, ẹ ṣàyẹ̀wò àyípadà náà pẹ̀lú Fi wé, kí ẹ sì fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pẹ̀lú ìdánwò omi yìnyín.
Shivering ni ìdàkejì: ìfẹ̀ glaze kéré ju ti amọ̀ lọ fíìfíì, nítorí náà a fún un jù, ó sì ń bó kúrò ní ẹnu àti etí ìkòkò. Digitalfire kìlọ̀ pé àwọn èèpo náà lè mú bí abẹ, a sì lè gbé wọn mì, Glazy sì pe shivering ní "ewu ju crazing lọ pàápàá lórí ohun èlò ìlò". Àtúnṣe ni glaze tí ìfẹ̀ rẹ̀ ga jù tàbí amọ̀ tí ìfẹ̀ rẹ̀ kéré jù.
Ẹ má ṣe lo ohun tí ó ní crazing tàbí shivering fún oúnjẹ tàbí ohun mímu. Àwọn orísun kò fohùn ṣọ̀kan lórí bóyá a lè fọ ìkòkò tí ó ní crazing mọ́ tó (ọ̀kan sọ pé ẹ̀rọ ìfọṣọ àwo tó; òmíràn pe ohun èlò ìlò tí ó ní crazing ní aláàbùkù), nítorí náà a mú ẹ̀gbẹ́ ìṣọ́ra.
Dídán àti matte
Ojú dídán (gloss) ń tan ìmọ́lẹ̀ padà, ó sì dán, satin ní ìdán tí ó rọlẹ̀, matte (láìdán) kò sì dán. Dídán nílò gíláàsì tí ó yọ́ tán pátápátá. Matte lè wá láti inú alumina púpọ̀ (ìpín silica sí alumina tí ó kéré), láti inú flux bí calcium, magnesium, barium tàbí strontium tí ó ń dá crystal kékeré bí glaze ti ń tutù, tàbí láti inú àìsun tó.
Àbùkù tí ó wọ́pọ̀
Ẹ yí ohun kan padà lẹ́ẹ̀kan, kí ẹ sì pa àwọn test tile yín mọ́.
| Àbùkù | Bí ó ṣe rí | Ohun tí ó sábà ń fà á | Àtúnṣe àkọ́kọ́ |
|---|---|---|---|
| Crawling | Glaze ń ká jọ sí kóró, ó ń fi amọ̀ sílẹ̀ ní òfo | Bisque tí eruku tàbí ọ̀rá wà lára rẹ̀; ìpele nípọn tí amọ̀ pọ̀ nínú rẹ̀ tí ó sán bí ó ti ń gbẹ; zinc, zircon tàbí tin | Ẹ nu bisque mọ́; ẹ fi sí i ní tínrín; ẹ calcine díẹ̀ nínú amọ̀; ẹ fi ohun ìsopọ̀ bí CMC gum kún un |
| Pinholing | Ihò kékeré tàbí kòtò | Gáàsì láti inú amọ̀ tàbí glaze tí kò dí padà; glaze tí a kò sun tó tàbí tí ó le | Ẹ dá a dúró ní ooru òkè fún nǹkan bí ìdajì wákàtí; ẹ fi sí i ní tínrín; zinc tàbí rutile tí ó dín kù |
| Blistering | Kòtò tí etí wọn mú | Sísun jù lọ́pọ̀ ìgbà; ìpele tí ó nípọn gan-an; flux tí ń fò lọ ju nǹkan bí 1200 °C (2192 °F) lọ | Ẹ sun ún ní ooru tí ó kéré; ẹ fi sí i ní tínrín. Etí tí ó mú ń mú ohun èlò ìlò léwu |
| Running | Glaze ń ṣàn sórí àjà | Alumina tí ó kéré jù; ó nípọn jù, bí ibi tí ìdà ti pàdé; irin (iron) púpọ̀ | Ẹ fi sí i ní tínrín; ẹ fi alumina kún un; ẹ jẹ́ kí glaze jìnnà dáadáa sí ẹsẹ̀ ìkòkò |
| Dunting | Ìsán nínú ìkòkò láti títutù tàbí gbígbóná | Títutù kíákíá kọjá quartz inversion, 573 °C (1063 °F); ògiri tí kò dọ́gba; ìbámu tí kò dára | Ẹ sun ún lọ́ra kọjá 573 °C (1063 °F), ní gígòkè àti sísọ̀kalẹ̀; ògiri tí ó dọ́gba |
Ààbò oúnjẹ
Leaching (ìṣàn irin jáde) ni irin tí ń yọ́ jáde láti inú glaze tí a ti sun sínú oúnjẹ tàbí ohun mímu, glaze sì lè rí pé kò lábùkù kí ó sì tún ṣe bẹ́ẹ̀. Àwọn ìdánwò òfin máa ń rẹ ohun tí a sun sínú omi acid, wọ́n sì ń wọn òjé (lead, Pb) àti cadmium tí ó jáde.
Láìní òjé kò túmọ̀ sí láìléwu fún oúnjẹ
Òfin ní US, EU, UK àti Australia ń díwọ̀n òjé (Pb) àti cadmium tí ohun tí a sun ń tú jáde, kì í ṣe ohun tí glaze ní nínú. "Láìní òjé" (lead-free) yọ ewu kan kúrò; kì í ṣe ìdíwọ̀n ààbò oúnjẹ. Àwọn oxide mìíràn náà ń ṣàn jáde: Glazy kìlọ̀ pé glaze tí barium rẹ̀ pọ̀ "lè ṣàn jáde, wọn kì í sì í sábà láìléwu fún oúnjẹ", Digitalfire sọ pé copper "lè mú kí irin ṣàn jáde láti inú glaze; ẹ dán an wò", Glazy kò sì gbani nímọ̀ràn mọ́ láti lo glaze òjé (Pb) fún ohun èlò ìlò.
Glaze inú (liner glaze) jẹ́ glaze tí ó dúró ṣinṣin, tí ó sábà mọ́ kedere tàbí funfun, fún ojú tí ó ń kan oúnjẹ. Lójú tiwa, èyí tí kò ní ohun àwọ̀, barium, òjé (Pb) tàbí lithium, tí ó yọ́ tán pátápátá, tí kò ní crazing, tí kò sì tètè gbó, ni èyí tí ewu rẹ̀ kéré jù. Ewu tí ó kéré kì í ṣe ẹ̀rí.
Limit formula (Digitalfire fẹ́ràn target formula) ń fúnni ní ìpele unity formula tí ó wọ́pọ̀ fún glaze tí ó dúró ṣinṣin ní cone kan: cone 6 target Digitalfire fi alumina sí 0.285–0.64 àti silica sí 2.4–4.7. Wọ́n ń tọ́ yín sí kẹ́míkà tí ó yè kooro ṣùgbọ́n wọn kò fi ohunkóhun hàn ní ẹ̀rí; Digitalfire yẹra fún ọ̀rọ̀ náà "limit" nítorí pé ó dàbí pé glaze tí ó wà nínú ìpele náà "láìléwu lọ́nà kan". Irinṣẹ́ Glazecalc fún yíyí ìlànà padà máa ń sọ nígbà tí èyí tuntun bá kọjá ààlà tí a dámọ̀ràn, bí boron púpọ̀ ní cone 6, àti ohun tí glaze náà ṣeé ṣe kí ó ṣe.
Ààlà òfin yàtọ̀ láti orílẹ̀-èdè dé orílẹ̀-èdè. Àtẹ náà ń fi ti ibi tí ẹ ń gbé hàn, ní ẹ̀yà ìwọ̀n òfin náà fúnra rẹ̀; ẹ yan orílẹ̀-èdè tàbí agbègbè mìíràn láti fi wé e.
Ẹ yan orílẹ̀-èdè tàbí agbègbè yín láti rí àwọn òfin rẹ̀.
Ní US, ohun amọ̀ ọ̀ṣọ́ tí ó dàbí pé a lè lò ó fún oúnjẹ ni a kà sí ohun èlò oúnjẹ àyàfi tí ó bá ní àmì tí a lẹ̀ mọ́ ọn àti ìkìlọ̀ títí láé tí a mọ tàbí tí a sun sí ìsàlẹ̀ rẹ̀, bí "Not for Food Use. May Poison Food", tàbí tí ó ní ihò tí ó la ojú oúnjẹ rẹ̀ kọjá. EU gbé ààlà òjé (Pb) àti cadmium kalẹ̀ nínú Directive 84/500/EEC, UK sì pa nọ́ńbà kan náà mọ́ nínú òfin tirẹ̀. Láti 29 May 2026, Netherlands, Belgium àti Luxembourg gba òjé tí ó kéré ní nǹkan bí ìlọ́po 130 sí 150 láàyè, àti cadmium tí ó kéré ní nǹkan bí ìlọ́po 15. Australia gbé ààlà kalẹ̀ fún ohun èlò tí a kó wọlé; a kò rí ààlà òfin kankan fún ohun èlò tí a ṣe ní Australia tàbí New Zealand.
Ìdánwò
FDA sọ pé ohun èlò ìdánwò tí a fi ń nu ojú nílé lè fi òjé (Pb) tí ó lè ṣàn jáde hàn, ṣùgbọ́n Ceramics New Zealand kìlọ̀ pé a kò ṣe kálàmù ìdánwò fún ohun amọ̀, wọ́n sì ń fúnni ní èsì rere èké. Ẹ ka èsì rere sí ìdí láti dá lílo ohun náà dúró, kí ẹ sì ka èsì òdì sí èyí tí kò fi ohunkóhun hàn. Ìdánwò ìṣàn irin jáde (leach test) ní ilé ìwádìí lórí ohun tí a sun (ASTM C738 ní US; EN 1388 tàbí ISO 6486 ní Europe) ni ìdáhùn tòótọ́.
"Láìléwu fún oúnjẹ" túmọ̀ sí pé glaze yìí, lórí amọ̀ yìí, tí a sun dé cone yìí nínú kiln yìí tí a sì fi sí i lọ́nà yìí, ń tú èyí tí ó kéré sí ààlà òfin jáde. Glazecalc lè ràn yín lọ́wọ́ láti kọ́ glaze tí ó dúró ṣinṣin, Rọ́pò òjé sì lè tún ìlànà òjé (Pb) àtijọ́ kọ́ láìsí òjé, ṣùgbọ́n kò sí ẹ̀rọ ìṣirò tí ó lè jẹ́rìí sí ìkòkò kan. Ìdánwò ohun tí a sun nìkan ló lè ṣe é.
Specific gravity àti fífi glaze sí i
Specific gravity
Ìyẹ̀fun glaze tí a pò mọ́ omi ni slurry. SG (specific gravity) rẹ̀ ni ìwúwo rẹ̀ tí a fi wé ìwọ̀n omi kan náà, tí SG rẹ̀ jẹ́ 1.0: bí ó bá ṣe ga tó, bẹ́ẹ̀ ni ìyẹ̀fun ṣe pọ̀ tó nínú garawa. Àwọn ìwé UK àtijọ́ ń sọ pint weight. Glazy pe 1.4–1.5 ní "ibi ìbẹ̀rẹ̀ tí ó dára fún ọ̀pọ̀ glaze". Láti wọ̀n ọ́n, ẹ wọn slurry 100 mL gẹ́lẹ́ (Glazy dámọ̀ràn syringe), kí ẹ sì pín in sí 100: 145 g túmọ̀ sí SG 1.45. Hydrometer kò ṣeé gbẹ́kẹ̀lé nínú glaze tí ó ti dì díẹ̀, omi sì ń gbẹ lọ, nítorí náà ẹ ṣàyẹ̀wò rẹ̀ lẹ́ẹ̀kan sí i kí ẹ tó fi glaze sí i.
Ohun tí a ń wá yàtọ̀ láti orísun dé orísun. Digitalfire fi glaze rírì sí 1.40–1.50 àti glaze fífọ̀ ọjà sí 1.25–1.55, nígbà tí Potclays fúnni ní 1.71–1.81 fún fífọ̀ àti 1.71 fún fífọ́n. Ìmọ̀ràn wa: ẹ rì í ní nǹkan bí 1.45 pẹ̀lú glaze tí ó ti dì díẹ̀, ẹ tẹ̀lé àmì fún glaze fífọ̀, kí ẹ sì kọ ohun tí ó ṣiṣẹ́ sílẹ̀.
Flocculant (Epsom salts, ọtí kíkan tàbí calcium chloride) máa ń mú slurry dì díẹ̀, ó ń sọ ọ́ di thixotropic: ó ń ṣàn nígbà tí a bá rú u, ó sì ń dì nígbà tí ó bá dúró jẹ́ẹ́, fún "ìbora glaze tí ó dọ́gba, tí kò ń kán". Deflocculant (sodium silicate tàbí Darvan) máa ń mú un tínrín. Bí a ṣe ń ṣe glaze ṣàlàyé pípò àti àtúnṣe.
Fífi glaze sí i
Ẹ kọ́kọ́ nu eruku àti ọ̀rá kúrò lára bisque pẹ̀lú kàn-ìnkàn-ìn tí ó tutù díẹ̀ dípò fífọ̀ ọ́, èyí tí ó ń rẹ ẹ́. Ẹ má ṣe fi afẹ́fẹ́ tí a tẹ̀ pọ̀ fẹ́ eruku kúrò tàbí kí ẹ gbá a ní gbígbẹ: ìyẹn ń fi eruku silica sínú afẹ́fẹ́ (Pípò láìléwu àti afẹ́fẹ́ tó mọ́).
- Rírì (dipping) "sábà máa ń fúnni ní ìbora tí ìnípọn rẹ̀ dọ́gba" (Robin Hopper). Àkókò rírì ló ń pinnu ìnípọn: Digitalfire ṣàkíyèsí pé a ń ṣe glaze rírì ọjà ní nǹkan bí 1.4 fún rírì ìṣẹ́jú-àáyá 5 àti 1.5 fún rírì ìṣẹ́jú-àáyá 1.
- Glaze dídà (pouring) gbọ́dọ̀ "tínrín díẹ̀ ju ìgbà tí a bá ń lò ó fún rírì"; níbi tí ìdà bá ti pàdé, ìbora ń di ìlọ́po méjì, ó sì lè ṣàn.
- Glaze fífọ̀ (brushing) ní gum bí CMC gum, tí ó ń ran glaze lọ́wọ́ láti ṣàn àti láti lẹ̀, lẹ́yìn náà ó ń jóná lọ. Ọ̀pọ̀ nílò ìpele púpọ̀, sábà méjì tàbí mẹ́ta; ẹ tẹ̀lé àmì.
- Fífọ́n (spraying) ń lo glaze tí ó tínrín púpọ̀ jù, tí a fi sí i ní "ìpele tínrín púpọ̀, tí ó ń kọ́ ìnípọn díẹ̀díẹ̀".
Ẹ máa fọ́n ín nínú yàrá fífọ́n tí afẹ́fẹ́ ń gbà kọjá nìkan, kí ẹ wọ respirator tí ó bá yín mu dáadáa. Ẹ wo Pípò láìléwu àti afẹ́fẹ́ tó mọ́.
Ìpele tí ó nípọn jù lè ká jọ, wú tàbí ṣàn. Ìlànà àfojúdíwọ̀n àwọn olùpèsè bẹ̀rẹ̀ láti ìnípọn káàdì ìyáwó dé ti dime US, ní ìfojúdíwọ̀n wa nǹkan bí 1 mm glaze gbígbẹ; test tile ní ìnípọn díẹ̀ ni àyẹ̀wò tí ó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé. Wax resist (ìdá ìdènà) ní ẹsẹ̀ ìkòkò ń lé glaze padà, kí ìkòkò má lè lẹ̀ mọ́ àjà, kiln wash, ìbora tí ó ń dènà ooru tí a sábà fi kaolin àti silica ṣe, sì ń dáàbò bo àjà lọ́wọ́ ìkán.
Oxidation àti reduction
Gáàsì nínú kiln, atmosphere rẹ̀, máa ń yí bí glaze ṣe ń jáde padà. Oxidation túmọ̀ sí oxygen púpọ̀. "Kiln iná mànàmáná àti ìsun oxidation jẹ́ ọ̀kan náà," Digitalfire sọ, glaze oxidation sì sábà máa ń tàn ju ti reduction lọ, pàápàá ní ìwọ̀n ooru tí ó kéré. Ní oxidation, copper ń fúnni ní ewé àti turquoise, iron sì ń fúnni ní àwọ̀ ilẹ̀, àwọ̀ ìyẹ̀pẹ̀ àti pupa. Kiln iná mànàmáná tí afẹ́fẹ́ kò gbà kọjá dáadáa, tí ó kún fún ohun tí ń tú gáàsì jáde, lè ṣiṣẹ́ lọ́nà àárín ju bí a ti pinnu lọ; ihò afẹ́fẹ́ tí a so mọ́ kiln tààrà ń ṣèrànwọ́.
Reduction ń mọ̀ọ́mọ̀ dín oxygen kù, sábà nínú kiln gáàsì, igi tàbí kiln àkànṣe. Copper ń di pupa, iron sì ń di flux tí ó lágbára jù, ó sì ń fúnni ní celadon (búlù-ewé dé eérú-ewé, láti nǹkan bí iron ½–2%) àti tenmoku (temmoku: àwọ̀ ilẹ̀-dúdú, nǹkan bí iron 5–6%). Glazy sọ pé celadon àti copper red "gbára lé reduction". Amọ̀ náà ń yí padà pẹ̀lú: nínú ìfiwéra Digitalfire kan, amọ̀ stoneware kan jáde ní eérú ní reduction àti ní ìyẹ́lò díẹ̀ ní oxidation. Silicon carbide nínú glaze lè ṣe reduction ní ibi kékeré kódà nínú kiln iná mànàmáná. Fún reduction láti cone 010 dé cone 3, Orton dámọ̀ràn cone rẹ̀ tí kò ní iron.
Ẹ retí pé ìlànà tí a kọ fún kiln gáàsì reduction yóò jáde lọ́nà mìíràn nínú kiln iná mànàmáná: celadon tàbí copper red tí ó gbára lé reduction kò ní rí bákan náà ní oxidation. Ẹ ṣàyẹ̀wò atmosphere tí a ṣe ìlànà kan fún, kí ẹ sì kọ tiyín sílẹ̀, pẹ̀lú cone, nínú àkíyèsí ìlànà náà nínú Glazecalc.
Gbogbo kiln, títí kan ti iná mànàmáná, ń tú èéfín jáde, nítorí náà ẹ jẹ́ kí afẹ́fẹ́ gbé e jáde. Pípò láìléwu àti afẹ́fẹ́ tó mọ́ ṣàlàyé bí a ti ń ṣe é.
Atúmọ̀ ọ̀rọ̀
- Àfikún (additive)
- Ohun àwọ̀, opacifier tàbí ohun tí ń mú un léfòó tí a fi kún un lórí 100 ìlànà kan.
- Alumina (Al₂O₃)
- Amúdúró pàtàkì: ó ń dènà ṣíṣàn, ó sì ń fi líle kún un. Láti inú amọ̀ àti feldspar.
- Ball clay
- Amọ̀ tí ó rọ̀, pẹ̀lú irin àti ohun alààyè tí ó pọ̀ ju ti kaolin lọ.
- Ìlànà batch (batch recipe)
- Ohun èlò glaze ní ìwúwo, tí ó sábà dọ́gba 100.
- Bentonite
- Amọ̀ tí ó kúnná gan-an tí a fi kún un ní 1–3% kí glaze má baà dì sísàlẹ̀.
- Bisque (ìsun àkọ́kọ́; UK: biscuit)
- Ìsun àkọ́kọ́ tí ooru rẹ̀ kéré, sábà cone 08–04 (06–04 jù lọ), tí ó ń fi ohun tí a sun sílẹ̀ ní líle ṣùgbọ́n pẹ̀lú ihò wíwọ́n.
- Boron (B₂O₃)
- Olùdá gíláàsì ní orúkọ ṣùgbọ́n a ń lò ó bí flux; ó ṣe pàtàkì láti cone 06 dé cone 6.
- CMC gum
- Gum cellulose tí ó ń ran glaze lọ́wọ́ láti fọ̀ àti láti lẹ̀; ó ń jóná lọ.
- Ohun àwọ̀ àti stain (colorant and stain)
- Oxide tàbí carbonate irin tí ó ń fún glaze ní àwọ̀; stain jẹ́ ohun àwọ̀ tí a ṣe ní ilé iṣẹ́, tí ó dúró ṣinṣin jù.
- Cone
- Pyramid amọ̀ tí a ṣe déédéé tí ó ń tẹ̀ ní heatwork ìwọ̀n kan. Cone ẹlẹ́rìí ń fi ohun tí àwọn ìkòkò gbà hàn.
- Crawling
- Glaze tí ń ká jọ sí kóró nígbà ìsun, tí ó ń fi amọ̀ sílẹ̀ ní òfo.
- Crazing (ìfọ́ wẹ́wẹ́)
- Ìsán tínrín nínú glaze tí ó ń sún kì ju amọ̀ rẹ̀ lọ; crackle nígbà tí a bá fẹ́ ẹ.
- Devitrification
- Crystal tí ń hù jáde nínú gíláàsì ní ìbẹ̀rẹ̀ títutù, níbi tí a kò fẹ́ wọn.
- Dunting
- Ìsán nínú ìkòkò láti inú ìfúnpá títutù tàbí gbígbóná, sábà ní quartz inversion, 573 °C (1063 °F).
- Earthenware
- Amọ̀ ìsun kékeré (nǹkan bí cone 06–02) tí ó máa ń ní ihò wíwọ́n.
- Feldspar
- Òkúta tí ó ń pèsè flux alkali pẹ̀lú alumina àti silica: potash, soda tàbí nepheline syenite.
- Flocculant àti deflocculant
- Àfikún tí ó ń mú slurry dì (Epsom salts, ọtí kíkan) tàbí tí ó ń mú un tínrín (sodium silicate, Darvan).
- Flux (ohun tí ń yọ́ ọ)
- Oxide tí ó ń dín ìwọ̀n ooru tí silica fi ń yọ́ kù.
- Láìléwu fún oúnjẹ (food safe)
- Nínú òfin, títú òjé (Pb) àti cadmium tí ó kéré sí ààlà jáde nínú ìdánwò acid. Kò jọ láìní òjé.
- Frit
- Gíláàsì tí a ṣe ní ilé iṣẹ́, tí a yọ́, tí a fi omi pa lójijì, tí a sì lọ̀, tí ó ń sọ oxide tí ń yọ́ nínú omi tàbí olóró di aláìyọ́.
- Olùdá gíláàsì (glass former)
- Oxide tí ó ń kọ́ gíláàsì, sábà silica.
- Glaze (ìdán amọ̀)
- Ìpele gíláàsì tí ó ń yọ́ nígbà ìsun láti dí ìkòkò pa àti láti ṣe é lọ́ṣọ̀ọ́.
- Ìsun glaze (glaze firing; UK: glost firing)
- Ìsun tí ó ń yọ́ glaze.
- Ìbámu glaze (glaze fit)
- Bí ìfẹ̀ glaze àti amọ̀ ṣe bá ara wọn mu tó; ìbámu tí ó dára ń fi glaze sílẹ̀ ní fífún díẹ̀.
- Dídán, satin àti matte (gloss, satin and matte)
- Ó ń tan ìmọ́lẹ̀ padà, ó sì dán; ìdán tí ó rọlẹ̀; kò dán.
- Greenware
- Ohun tí a kò tíì sun: leather-hard nígbà tí ó le ṣùgbọ́n tí ó tutù, bone dry nígbà tí kò sí omi kankan mọ́.
- Heatwork (iṣẹ́ ooru)
- Àbájáde ìwọ̀n ooru àti àkókò papọ̀ nínú kiln; ohun tí cone ń wọ̀n.
- Kaolin (UK: china clay)
- Amọ̀ funfun tí kò ní àdàlù tí ó ń pèsè alumina àti silica; ó ń mú glaze léfòó. Australia: Eckalite.
- Kiln wash
- Ìbora tí ó ń dènà ooru tí ó ń dáàbò bo àjà kiln lọ́wọ́ ìkán.
- Leaching (ìṣàn irin jáde)
- Irin tí ń yọ́ jáde láti inú glaze tí a ti sun sínú oúnjẹ tàbí ohun mímu.
- Limit formula (target formula)
- Ìpele unity formula tí ó wọ́pọ̀ fún glaze tí ó dúró ṣinṣin ní cone kan; ìtọ́sọ́nà, kì í ṣe ìdánilójú.
- Line blend
- Ìdánwò tí ó ń gbé èròjà kan láàárín iye méjì ní ìgbésẹ̀-ìgbésẹ̀. Triaxial blend ń yí mẹ́ta padà lórí àwọ̀n.
- Glaze inú (liner glaze)
- Glaze tí ó dúró ṣinṣin, tí ó sábà mọ́ kedere tàbí funfun, fún ojú tí ó ń kan oúnjẹ.
- LOI (loss on ignition)
- Ìwúwo tí ó sọnù nígbà ìsun bí omi, carbon dioxide, ohun alààyè tàbí sulfur.
- Ìsun ẹ̀ẹ̀kan (once-firing, single firing)
- Fífi glaze sí ohun tí a kò tíì sun àti sísun ún lẹ́ẹ̀kan ṣoṣo.
- Opacifier
- Ohun èlò, bí zircon, tin oxide tàbí titanium dioxide, tí ó ń mú glaze dínà ìmọ́lẹ̀.
- Oxidation àti reduction
- Ìsun pẹ̀lú oxygen púpọ̀ (kiln iná mànàmáná), tàbí pẹ̀lú oxygen tí a dín kù (sábà gáàsì tàbí igi).
- Oxide
- Àdàpọ̀ èròjà kan pẹ̀lú oxygen; ìtúpalẹ̀ oxide ń kà wọ́n ní ìdá-ọgọ́rùn-ún ìwúwo.
- Pinholing àti blistering
- Ihò kékeré, tàbí kòtò tí etí wọn mú, níbi tí gáàsì ti sá gba inú ohun tí ó yọ́ kọjá.
- Porcelain
- Amọ̀ funfun ìsun gíga tí kaolin pọ̀ nínú rẹ̀, tí ìmọ́lẹ̀ sábà máa ń kọjá díẹ̀.
- R₂O àti RO (R₂O and RO)
- Flux alkali (Na₂O, K₂O, Li₂O) àti flux alkaline earth (CaO, MgO, BaO, SrO, pẹ̀lú ZnO).
- Shivering
- Glaze tí ń bó kúrò ní etí nítorí pé a fún un jù; ewu lórí ohun èlò ìlò.
- Silica (SiO₂)
- Olùdá gíláàsì; a tún ń pè é ní flint tàbí quartz.
- Ìpín silica sí alumina (silica to alumina ratio)
- Silica tí a pín sí alumina nínú unity formula: èyí tí ó ga ń fà sí dídán, èyí tí ó kéré sí matte.
- Slip àti engobe
- Amọ̀ nínú omi; engobe jẹ́ ìbora bí slip pẹ̀lú ohun èlò tí kì í ṣe amọ̀ tí ó pọ̀ jù.
- SG (specific gravity)
- Ìwúwo slurry tí a fi wé ìwọ̀n omi kan náà. UK àtijọ́: pint weight.
- Amúdúró (stabilizer)
- Oxide, alumina jù lọ, tí ó ń mú ohun tí ó yọ́ le, tí ó sì ń fi ìpẹ́ kún un.
- Stoneware
- Amọ̀ ìsun àárín sí ìsun gíga (nǹkan bí cone 5–10) tí ó máa ń di vitreous tàbí tí ó fẹ́rẹ̀ẹ́ di bẹ́ẹ̀.
- Thixotropy
- Ṣíṣàn nígbà tí a bá rú u, dídì sí jẹ́lì rírọ̀ nígbà tí ó bá dúró jẹ́ẹ́.
- Underglaze
- Slip olóṣọ̀ tàbí ọ̀ṣọ́ oxide, sábà lábẹ́ glaze tí ó mọ́ kedere.
- UMF (unity molecular formula, Seger formula)
- Oxide glaze kan bí iye molecule, tí a ṣe kí flux dọ́gba 1.
- Vitrification
- Amọ̀ tí ń di bí gíláàsì àti láìní ihò wíwọ́n nígbà ìsun.
- Wax resist (ìdá ìdènà)
- Ìdá tí a kùn sí ibi tí glaze kò gbọ́dọ̀ dé, sábà ẹsẹ̀ ìkòkò.
- Whiting
- Calcium carbonate, flux calcium pàtàkì; ó ń pàdánù ju 40% ìwúwo rẹ̀ lọ nígbà ìsun. German: Kreide.
Àwọn orísun
- Glazy Help: Glaze
- Glazy Help: Oxides
- Glazy Help: Raw materials
- Glazy Help: Glossary
- Glazy Help: Analyses
- Glazy Help: Firing
- Glazy Help: Defects
- Glazy Help: Specific gravity
- Orton Ceramic Foundation: Pyrometric cone chart, °F (via The Ceramic Shop)
- Digitalfire: Bisque
- Digitalfire: Bentonite
- Digitalfire: Unity molecular formula
- Digitalfire: LOI
- Digitalfire: Frit
- Digitalfire: Limit formula
- Digitalfire: Glaze crazing
- Digitalfire: Glaze shivering
- Digitalfire: Specific gravity
- Digitalfire: Oxidation firing
- Ceramic Arts Network: Common glaze faults and how to correct them (Linda Bloomfield)
- Ceramic Arts Network: An introduction to color (Birdie Boone)
- Ceramic Arts Network: 8 ways to apply glaze (Robin Hopper)
- Glendale Community College: Glaze color
- Potclays: The difference between stoneware and earthenware
- US FDA: Compliance Policy Guide Sec. 545.450, Pottery (ceramics), lead contamination
- EUR-Lex: Council Directive 84/500/EEC of 15 October 1984 on the approximation of the laws of the Member States relating to ceramic articles intended to come into contact with foodstuffs
- eCFR: 21 CFR 109.16, Ornamental and decorative ceramicware